به گزارش خبرگزاری تسنیم از چابهار، در جنوب شرق ایران، جایی که باد و دریا به هم میرسند و زمین قصههای ناگفتهای دارد، یکی از نابترین پدیدههای طبیعی کشور وجود دارد؛ گلفشان چابهار. این مکان کمتر شناختهشده اما بینظیر، نهتنها یک جاذبه گردشگری است، بلکه نماد زیباییهای زمینشناسی ایران بهشمار میآید.
.
گلفشان چابهار که در دشت پهناور کهیر بندر تنگ قرار گرفته، یکی از نادرترین پدیدههای ژئولوژیکی در کشور است که با گل سردی که از زمین بیرون میجهد حیرت هر بینندهای را برمیانگیزد.
این مکان بهخلاف «آتشفشان»، هیچ گدازه داغی تولید نمیکند؛ بلکه گل و آب سرد را بهآرامی به سطح زمین میآورد؛ پدیدهای که نهتنها زمینشناسان، بلکه عکاسان و گردشگران ماجراجو را نیز مجذوب خود میکند.
پدیدهای کمیاب در دل زمین؛ گلفشان چیست؟
«گِلفشان» اصطلاحی است که به پدیدهای طبیعی اشاره دارد که در آن خاک، گل و گاهی گاز از عمق زمین به بیرون میجهد و تپههای مخروطی شکل میسازد. بهخلاف آتشفشان واقعی، گلفشان هیچگونه مواد مذاب آتشفشانی بیرون نمیدهد.
در گلفشان چابهار این گلهای خاکستریرنگ هر چند دقیقه یکبار بهشکل حباب و فوارههای کوچک از دهانههای تپهها بیرون میآیند و به دامنهها سرازیر میشوند. این پدیده نهتنها از لحاظ زمینشناسی ارزشمند است، بلکه برای علاقهمندان به ژئوتوریسم یکی از عجیبترین زیباییهای طبیعی ایران بهشمار میآید.
ریشههای زمینشناسی گلفشان چابهار
پدیده گلفشان اساساً بر اثر فشرده شدن لایههای زیرین خاک و تشکیل گاز و فشار زیاد به وجود میآید که گل را بهسمت سطح میراند. در چابهار، این فرآیند در دشت وسیع کهیر ناشی از حرکت لایههای زمینشناسی و فشار ناشی از گازهای زیرسطحی رخ میدهد که بهصورت دورهای گل را به بیرون میفرستد.
زمینشناسان این پدیده را نوعی اثبات فعالیت پویا و زنده در مناطق ساحلی مکران میدانند، جایی که زمین و دریا در تعامل پیچیدهای قرار دارند.
گلفشان چابهار در حدود 95کیلومتری غرب بندر کنارک و در دشت وسیع «کهیر» واقع شده است، برای رسیدن به این پدیده طبیعی باید از جاده کهیر ـ تنگ عبور کنید، جایی که تپههای مخروطی گلفشان یکی پس از دیگری در چشمانداز بروز میکنند. این منطقه بهدلیل مسطح بودن و نزدیکی به سواحل، برای فیلمبرداری، عکاسی طبیعت و گردشگری ماجراجویانه بسیار مناسب است.
تجربه سفر به «کوه گلفشان» چابهار
اولین چیزی که گردشگران هنگام نزدیک شدن به گلفشان میبینند، تپههایی مخروطی شبیه آتشفشان کوچک با دهانههایی فعال است که گل را با صدای قلقل به بیرون میراند. این پدیده هر 10 تا 15 دقیقه دورهای از فشار و خروج گل و حتی لرزشهای کوچک زمین را خلق میکند که باعث جلب توجه و هیجان گردشگران میشود. در برخی لحظات، صدایی شبیه شلیک گلوله یا از دل زمین بلند میشود که بهباور بسیاری از بازدیدکنندگان، فرصت تماشای قدرت نهفته در دل زمین را فراهم میآورد.
رنگهای خاکستری، نسیم ساحلی و شکلهای جذاب گلفشان در تضاد با آبی دریا و آسمان آفتابی چابهار منظرهای دیدنی ایجاد میکند که فراموشنشدنی است.
وجود گلافشان در گسترهای باز و بیانتها نیز باعث میشود این پدیده از فواصل دور نیز قابل مشاهده باشد و حس عظمت زمین را به هر بیننده منتقل کند. این پدیده بهواسطه قدرت خدادادی خود، جذابیتهای تازهای را برای ژئوتوریسم و عکاسی حرفهای ایجاد کرده است.
زمینشناسان معتقدند که گلفشانها، مانند گلفشان چابهار، پنجرهای به فرآیندهای زیرپوستی زمین هستند که میتوانند اطلاعات ارزشمندی درباره ساختار زمین و فعالیتهای ژئوفیزیکی فراهم کنند. تجزیه و تحلیل گل و گازهای خروجی میتواند به پژوهشگران کمک کند تا درک بهتری از لایههای زیرین و فرآیندهای زمینساختی منطقه به دست آورند، به همین دلیل، مطالعات علمی درباره گلفشانها نهتنها برای گردشگری، بلکه برای پژوهشهای زمینشناسی و محیط زیست نیز اهمیت دارد.
گلفشان چابهار و ژئوتوریسم
در چند سال اخیر، گلفشان چابهار به یکی از جاذبههای ژئوتوریسم محبوب ایران تبدیل شده است و گردشگران ایرانی و خارجی را بهسمت خود میکشاند. تجربه دیدن این پدیده طبیعی برای بسیاری از مسافران، مانند دیدن یک زمین زنده و نفسکش است که هر لحظه ممکن است اتفاق جدیدی رقم بزند، به همین دلیل، مسیر گردشگری چابهار بهویژه در منطقه گلفشان و سایر مناظری طبیعی مانند ساحل مکران، به مقصدی جذاب برای طبیعتگران تبدیل شده است.
برای بازدید از گلفشان چابهار بهتر است در فصلهای خشک سال به این منطقه سفر کنید، زیرا در بارندگیها مسیرها ممکن است لغزنده شود و دسترسی را دشوار کند. توصیه میشود گردشگران با تجهیزات آماده و مناسب پیادهروی و عکاسی به این منطقه بیایند تا از تجربه بازدید بیشترین بهره را ببرند. بهدلیل اینکه گلفشانهای چابهار گاهی در فواصل زمانی متفاوت فعال میشوند، دیدن آنها بهنوعی انتظار و تجربهای زنده بر پایه طبیعت است.
توسعه گردشگری در اطراف گلفشان باید با حفاظت محیط زیست و زمینشناسی منطقه همراه باشد تا نهتنها نسل امروز، بلکه نسلهای آینده نیز بتوانند از این پدیده طبیعی بهره ببرند. برنامهریزیهای خردمندانه و مدیریت صحیح میتواند هم جاذبه گردشگری را ارتقا دهد و هم از بروز آسیب به ساختارهای طبیعی جلوگیری کند. میتوان با استفاده از راهنمایان محلی و اطلاعات علمی معتبر، تجربه بازدید را آگاهانهتر و آموزندهتر کرد.
این پدیده از نظر ارزش زمینشناسی و زیبایی طبیعی، پتانسیل زیادی برای قرار گرفتن در فهرست آثار جهانی دارد، بهویژه بهعنوان یکی از برجستهترین گلفشانهای ایران و منطقه. مسیر تحقق چنین چشماندازی نیازمند سرمایهگذاری در زیرساخت و حفاظت علمی است تا گلفشان چابهار بتواند در سطح بینالمللی بدرخشد.
گلفشان چابهار نهتنها یک پدیده ژئولوژیکی، بلکه پیغامی از اعماق زمین است؛ یادآوری اینکه طبیعت زنده و پویا همیشه ما را به شگفتی میکشاند. هر قطره گل و هر حبابی که از دل زمین بیرون میآید، بخش کوچکی از تاریخ طبیعی این سرزمین را روایت میکند. گلفشان چابهار همچنان یکی از بکرترین و حیرتانگیزترین پدیدههای طبیعی ایران است که هر دیدار از آن تجربهای فراموشنشدنی خواهد بود.
انتهای پیام/+