به گزارش خبرگزاری تسنیم از بندرعباس؛ 30 اردیبهشتماه، در تاریخنگاشتههای انقلاب اسلامی، دیگر تنها یک ورق از تقویم اردیبهشت نیست؛ بلکه سرآغازِ یک خطکشیِ نوین در ترازِ کارگزاریِ نظام اسلامی است عروجِ مظلومانه آیتالله سید ابراهیم رئیسی در مسیرِ بیمنتِ خدمت، تعبیری نوظهور اما عمیق به نام «شهیدِ جمهور» را وارد ادبیات سیاسی و اجتماعی کشور کرد؛ واژهای که نه از دل تشریفاتِ رسانهای، بلکه از عمقِ وفاداریِ ملّت به یک خادمِ خستگیناپذیر برآمد.
به مناسبت دومین سالگرد این عروجِ جریانساز، خبرنگار تسنیم در بندرعباس به سراغ آیتالله محمد عبادیزاده، نماینده ولیفقیه در استان هرمزگان و امام جمعه بندرعباس رفته است در این گفتوگوی تفصیلی و تحلیلی، ابعادِ مکتوم و منشِ مدیریتی، معنوی و ساختار شکنانه شهید رئیسی از زاویه دید این چهره برجسته دینی و انقلابی کالبدشکافی شده است؛ واکاویِ مکتبی که میتواند چراغِ راهِ فرداهایِ نظامِ اجرایی کشور باشد. مشروح این گفتگو در ادامه از نظر میگذرد:
تلاقیِ ایمان و مدیریت؛ ابطالِ منطقِ پشت میزنشینی
تسنیم: به عنوان طلیعه گفتگو و به عنوان نخستین سؤال، از نگاه حضرتعالی، اصلیترین مؤلفه در هندسهِ شخصیتی و سیره عملی شهید آیتالله رئیسی چه بود که توانست ترازِ مدیریتِ اجرایی کشور را ارتقا دهد؟
آیتالله عبادیزاده: بسم الله الرحمن الرحیم. برای درکِ حقیقتِ وجودیِ شهید آیتالله دکتر رئیسی، باید ایشان را در زمره معدود کارگزارانی دانست که توانستند میانِ چهار ساحتِ «ایمانِ راسخ، اخلاصِ ناب، سادهزیستیِ بیتکلف و مسئولیتپذیریِ جهادی» جمعی مقتدرانه ایجاد کنند. ایشان از عنفوانِ جوانی و در تمام دورانِ مسئولیتهای کلانِ قضایی، و متعاقباً در مسندِ عالی ریاستجمهوری، عملاً به جامعه ثابت کردند که قدرت در نگاهِ یک مؤمن، به هیچ عنوان صنم و هدف نیست، بلکه تنها صراط و وسیلهای برای اقامه حق و خدمت به خلق است.
بارزترین شاخصه سیره ایشان، ابطالِ منطقِ فرسوده پشتمیزنشینی و گزارشهای مرسومِ اداری بود. شهید رئیسی تشنه حضور در خطِ مقدمِ بحرانها، پروژهها و گرههایِ کورِ اجرایی بود؛ این رویکرد، تجلیِ عینیِ همان منطقِ اصیلِ انقلاب اسلامی است که مسئول را خادمِ ملت میداند، نه صاحب و مالکِ مردم. در مهندسیِ مدیریتیِ ایشان، سه دالِ مرکزیِ «مردمباوری، عدالتخواهی و فسادستیزی» به صورت همزمان فرماندهی میشد و همین ترکیبِ کمنظیر میانِ اخلاقِ دینی و مدیریتِ میدانمحور، نامِ ایشان را در جریده تاریخ این مرز و بوم ماندگار کرد.
رازگشایی از مفهوم «شهیدِ جمهور»؛ مسئولیت به مثابه مقتل
تسنیم: واژه «شهیدِ جمهور» پس از حادثه اردیبهشت 1403 به سرعت به یک نماد ملی تبدیل شد. از منظرِ تحلیلی، چرا این عنوان تا این حد در باور عمومی نشست و چه پیامی برای ساختار سیاسی کشور دارد؟
آیتالله عبادیزاده: ببینید، تعبیرِ والای «شهیدِ جمهور» به هیچ روی یک عبارتِ خطابی، احساسی یا تشریفاتی نیست؛ بلکه این واژه حاملِ یک فونداسیونِ عمیقِ سیاسی، اجتماعی و معرفتی است. این عنوانِ بلند، گواهیِ صادق بر این حقیقت است که عالیترین مقامِ اجراییِ یک کشور، در مسیرِ طوافِ خدمت و در جبهه حلِ مشکلاتِ مردم، جانِ خویش را طبقِ اخلاص نهاد.
این رویداد، پیامِ تکاندهندهای برای کلِ بدنه مدیریتی نظام دارد؛ اینکه منصب در جمهوری اسلامی، یک صندلیِ رفاه یا یک پرستیژِ اداری نیست، بلکه یک محرابِ عبادت و یک میدانِ جهادِ همهجانبه است. وقتی رئیسی را شهید جمهور مینامیم، یعنی به نسلِ جوان و مسئولانِ فعلی یادآور میشویم که میتوان در اوجِ اقتدارِ سیاسی بود، اما مؤمن، متواضع، پاسخگو و مردمی باقی ماند. شهادت ایشان، معنایِ تازه و مقدسی به واژه «خدمت» بخشید و اثبات کرد که کارگزارِ الهی، تا آخرین نفس در کنارِ ملّتِ خویش میایستد.
عبور از ارتباطات تشریفاتی؛ فهمِ رنجِ تودههای مردم
تسنیم: تمایزِ اصلیِ نوعِ مواجهه شهید رئیسی با عامه مردم، در قیاس با مدلهای مدیریتیِ متعارفِ تکنوکراتی در چه مؤلفههایی پنهان بود؟
آیتالله عبادیزاده: نقطه تمایز و جوهره اصلی مواجهه شهید رئیسی با تودههای مردم، «صمیمیتِ حقیقیِ منبعث از تکلیفمداری» بود. ما مدیران بسیاری را دیدهایم که ارتباط مردمی دارند، اما این ارتباطها غرق در پروتکلهای تشریفاتی، رسانهای و ویترینی است. ارتباطِ شهید رئیسی با مردم از سنخِ «فهمِ تروما و رنجِ جامعه» بود؛ او دردِ مردم را با تمامِ وجود لمس میکرد و برای حلِ آن، ساختارها را به حرکت درمیآورد.
در نگاهِ راهبردیِ او، هیچ مسئلهای کوچک، حقیر و قابلِ چشمپوشی نبود، اگر آن مسئله با معیشت و آرامشِ زندگیِ یک شهروند گره میخورد. ایشان به خوبی میدانستند که افکار عمومی از شعارهای درشتِ بیعمل خسته است و تشنه صداقت، اقدام و پیگیری است. او با سفرهای استانیِ بیتکلفِ خود، سرمایه اجتماعی و امیدِ به گلنشسته را احیا کرد و نشان داد که حاکمیت، در کنارِ مردم و برای مردم نفس میکشد.
مختصاتِ پنجگانه مدیریت جهادی و دژِ مستحکمِ اخلاص
تسنیم: اگر بخواهیم سیره شهیدِ جمهور را به عنوان یک «مکتب مدیریتی» تدوین کنیم، شاخصهای اصلیِ این مدیریتِ جهادی و نقشِ معنویت را در آن چگونه تبیین میفرمایید؟
آیتالله عبادیزاده: مدیریتِ جهادی در مکتبِ شهید رئیسی، بر پنج پایه استوار بود؛ نخست، «سرعت در تصمیمگیری و حذف بروکراسی فرساینده» که مانع معطل ماندن کار مردم میشد. دوم، «حضورِ عریان و مستقیم در صحنه بحران» برای دیدن درد از نزدیک. سوم، «پاسخگوییِ محض و عدم رها کردن پروژههای نیمهتمام». چهارم، «پیوندِ سازنده میان عقلانیتِ فنی و معنویتِ الهی» و پنجم، «عدالت در توزیعِ توجه و بودجه با اولویتبخشی به مناطقِ محرومی چون بشاگرد و سواحل جنوب».
محرکِ اصلیِ این شاخصها، «اکسیرِ اخلاص» بود. اگر بخواهم رازِ محبوبیتِ اسطورهایِ این شهید را در یک جمله خلاصه کنم، باید بگویم او کار را خالصانه برای خدا آغاز میکرد و مجاهدانه برای مردم ادامه میداد. در ادبیاتِ دینی، اخلاص یعنی عدم تمایل به دیدهشدن و کسبِ امتیازهایِ حقیرِ سیاسی. شهید رئیسی دقیقاً در همین مدار حرکت میکرد؛ او در رأسِ هرمِ قدرتِ اجرایی کشور بود، اما کمترین غباری از تکبر و خودنمایی بر دامانش ننشست و همین پشتوانه معنوی، به سخن و عملِ او برکت و نفوذِ کلام میبخشید.
بازسازیِ سرمایه اجتماعی؛ لزوم روایتِ عینی برای نسلِ جوان
تسنیم: شهادت ناگهانیِ ایشان چه تحولی در لایههای زیرین سرمایه اجتماعی کشور ایجاد کرد و برای انتقالِ این منش به نسل جدید چه باید کرد؟
آیتالله عبادیزاده: شهادتِ مظلومانه آیتالله رئیسی، شوکِ روانیِ عمیقی به همراه داشت که در تحلیلِ نهایی، منجر به یک جهش در سرمایه اجتماعی نظام شد. وقتی تودههای مردم، کارگزاری را در آینه عمل، صادق، پرتلاش و سادهزیست بیابند، فقدانِ او را فقدانِ یک مسئول عادی تلقی نمیکنند، بلکه آن را خسارتِ به یک «سرمایه اعتمادِ ملّی» میدانند. این شهادت، حسِ احترام، وفاق و بازخوانیِ ارزشهای اصیلِ انقلاب را در جامعه زنده کرد و نشان داد که هنوز هم مدیرانی در ترازِ جانفشانی برای ملّت وجود دارند.
اما برای انتقال این منش به نسل جوان، ما نیازمندِ عبور از روایاتِ کلیشهای، اغراقآمیز و شعاری هستیم. جوانِ امروز، هوشمند است و به دنبالِ «الگوهایِ عینی, واقعی و قابلِ دسترسی» میگردد. باید ابعادِ مختلفِ زندگیِ ایشان در قالبهای جذابِ رسانهای، مستندهایِ تحلیلی و نشستهای نخبگانی بازخوانی شود تا نسل جدید درک کند که میتوان کارگزارِ طرازِ اولِ یک حکومت بود و در عین حال، پاک، فروتن و کارآمد باقی ماند.
بزرگداشت واقعی، اجرایِ سیره است؛ پیامِ پایانی به مسئولان و مردمِ هرمزگان
تسنیم: در پایان این گفتگو، توصیه صریح شما به مسئولانِ اجرایی در سالروز این شهادت چیست و چه پیامی برای مردم شریف هرمزگان دارید؟
آیتالله عبادیزاده: توصیه موکد و صریح بنده به تمام مسئولانِ اجرایی کشور و استان این است که شهید رئیسی را در حصارِ همایشها، آیینهای بزرگداشت و تمثالها متوقف نکنند. تجلیلِ واقعی از شهیدِ جمهور، زنده نگهداشتنِ سیره عملی او در پیچوخمهای روزمره ادارات است. مدیران باید روزانه از خود بپرسند که چقدر برای گرهگشایی از کار مردم وقت میگذارند و تا چه حد از عافیتطلبی فاصله گرفتهاند؟ مردم، تشنه نتیجه و صداقتند و این، بزرگترین وصیتِ عملیِ آن شهید است.
به مردمِ شریف، نجیب و مرزدارِ هرمزگان نیز عرض میکنم که یادِ شهید رئیسی، باید ما را به این باورِ عمیق برساند که راهِ عبور از تنگناها، تکیه بر توانِ داخلی، کار جهادی و اخلاص است. هرمزگان با این ظرفیتهایِ بینظیرِ راهبردی و اقتصادی، شایسته مدیرانی از جنسِ رئیسی است؛ مدیرانی که با شب و روز نشناختن، پایتختِ اقتصادیِ ایران را به جایگاهِ واقعیاش در رفاه و توسعه برسانند. مکتبِ خدمتِ رئیسی تعطیلبردار نیست و چراغِ راهِ آینده ماست.
انتهای پیام/864