به گزارش خبرنگار مهر، محمدباقر قالیباف در گفتگوی ویژه خبری با بیان اینکه پس از انقلاب اسلامی میتوان چند دوره مهم از مذاکرات و تقابلهای سیاسی را برشمرد، اظهار کرد: خاطرات مذاکرات هستهای و برجام سالها در فضای سیاسی کشور مطرح بوده است، اما مذاکرات و تحولات مرتبط با جنگهای اخیر، بهویژه جنگ سوم در یک سال گذشته، از جهات مختلف دارای ابعاد متفاوتی است.
وی افزود: این حادثه از نظر گستره و تأثیرگذاری، یک رویداد بزرگ به شمار میرود. هرچند جمهوری اسلامی ایران در منطقه قرار دارد و ممکن است صحنه درگیری، منطقهای تلقی شود، اما آثار و پیامدهای آن کاملاً جهانی است و امروز نیز این تأثیرات را مشاهده میکنیم.
رئیس مجلس شورای اسلامی با اشاره به ابعاد ژئوپلیتیکی این تقابل تصریح کرد: اگر از منظر جغرافیای سیاسی به موضوع نگاه کنیم، با یک جنگ دارای آثار بینالمللی مواجه هستیم. قدرت اول نظامی و قدرت اول اقتصادی جهان در کنار رژیم صهیونیستی، که از توان هستهای و ظرفیتهای نظامی قابل توجهی برخوردار است، در برابر جمهوری اسلامی ایران قرار گرفتند.
قالیباف ادامه داد: این تقابل تنها یک رویارویی نظامی نبود، بلکه در ابعاد اقتصادی، سیاسی و فناورانه نیز جریان داشت. در واقع دو رویکرد و دو جبهه در برابر یکدیگر قرار گرفتند؛ از یک سو رویکرد استکباری و از سوی دیگر رویکرد توحیدی و جبهه حق.
وی تأکید کرد: به نظر من بررسی ابعاد این جنگ بسیار قابل توجه و آموزنده است. پیشتر نیز گفته بودم که ما در این تقابل بر آمریکا و رژیم صهیونیستی پیروز شدیم؛ چراکه آنها با اهداف مشخصی وارد میدان شدند، اما به هیچیک از اهداف اعلامشده خود دست نیافتند.
رئیس مجلس شورای اسلامی خاطرنشان کرد: با وجود برخورداری طرف مقابل از برتریهای متعدد نظامی، اقتصادی و فناوری، نتایج حاصلشده نشان میدهد که اهداف تعیینشده از سوی آمریکا و رژیم صهیونیستی محقق نشد.
قالیباف با مقایسه شرایط جنگ اخیر با دوران دفاع مقدس اظهار کرد: این جنگ بهخوبی ابعاد مختلف نقشآفرینی ملت ایران را نشان داد. در دوران دفاع مقدس، مردم در جنگ حضور داشتند اما عمدتاً نقش پشتیبانیکننده ایفا میکردند؛ کمکهای مادی ارائه میدادند و فضای جنگ بیشتر به مناطق جغرافیایی جبهه و پشت جبهه محدود بود. در نتیجه، بخشهای زیادی از کشور بهصورت مستقیم تحت تأثیر شرایط جنگی قرار نداشتند.
وی افزود: امروز با شرایط متفاوتی روبهرو هستیم. اگر به صحنه نگاه کنیم، چهار میدان اصلی را مشاهده میکنیم. نخست، میدان نظامی است که نیروهای مسلح با تدبیر، شجاعت و ایثار در آن نقشآفرینی میکنند. میدان دوم، میدان مردم است؛ مردمی که از نخستین ساعات وقوع حوادث به صحنه آمدند و حضور خود را به نمایش گذاشتند.
رئیس مجلس شورای اسلامی ادامه داد: مردم ایران بار دیگر نشان دادند که در بزنگاههای حساس در میدان حاضر هستند. همانگونه که رهبر معظم انقلاب نیز پیش از شهادت برخی فرماندهان تأکید کرده بودند که ملت ایران مبعوث شده است، ما در عمل شاهد حضور و نقشآفرینی مردم در صحنه بودیم و این حضور همچنان ادامه دارد.
قالیباف میدان سوم را عرصه دیپلماسی دانست و گفت: دیپلماسی و مذاکره نیز یکی از میدانهای مهم این دوره است که درباره ابعاد آن در فرصت مناسب توضیح خواهم داد.
وی همچنین میدان چهارم را «میدان خدمت» عنوان کرد و افزود: امروز این چهار میدان بهصورت همافزا در کنار یکدیگر فعالیت میکنند.
وی با اشاره به هماهنگی میان این چهار عرصه خاطرنشان کرد: از ابتدای انقلاب تاکنون کمتر مقطعی را میتوان یافت که چنین هماهنگی و همافزایی میان عرصههای مختلف وجود داشته باشد. این چهار میدان بهگونهای عمل میکنند که گویی در یک تیم منسجم، هر بخش مأموریت خود را بهخوبی میشناسد و در تعامل با سایر بخشها حرکت میکند.
رئیس مجلس شورای اسلامی تأکید کرد: پرچم مبارزه با زورگویی، ظلم و رفتارهای خشونتآمیز آمریکا و رژیم صهیونیستی در مقاطع مختلف در دست یکی از این میدانها قرار میگیرد و همه آنها در کنار یکدیگر مسیر موفقیت و پیروزی ملت ایران را دنبال میکنند.
وی انسجام، عقلانیت و اقتدار را سه عامل اصلی این هماهنگی دانست و گفت: آنچه امروز مشاهده میکنیم، نتیجه وجود انسجام ملی، عقلانیت و اقتدار است. عقلانیتی که در رفتار ملت ایران متجلی شده و اقتداری که در عرصههای مختلف خود را نشان میدهد.
قالیباف در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به موضوع مذاکرات اظهار کرد: همواره گفتهام که با مذاکره مخالف نیستم، بلکه معتقدم باید به نوع مذاکره توجه کرد. مذاکره زمانی ارزشمند است که خود بهعنوان یکی از روشهای مبارزه و تأمین منافع ملی عمل کند.
وی افزود: تفاوت این دوره با مذاکرات گذشته در آن است که مذاکرات بر پایه دستاوردهای میدان و اقتدار ملی شکل گرفته است. نیروهای مسلح ایران با وجود محدودیتها و نابرابریهای آشکار در تجهیزات و امکانات، توانستند اقتدار خود را به نمایش بگذارند و ملت ایران نیز عظمت این توانمندی را مشاهده کرد.
رئیس مجلس شورای اسلامی تصریح کرد: در مذاکرهای که بهعنوان یک روش مبارزه دنبال میشود، نه وادادگی جایگاهی دارد و نه شعارزدگی. مذاکره باید بر پایه واقعیتهای میدان، اقتدار ملی و تأمین منافع کشور انجام شود؛ چراکه شعارهای بدون پشتوانه نهتنها دستاوردی ندارد، بلکه از سوی دشمن نیز بهعنوان ضعف تلقی میشود.
قالیباف با اشاره به برخی مصادیق میدانی در جریان جنگ اخیر اظهار کرد: نمونههای متعددی وجود دارد که نشان میدهد میدان و دیپلماسی چگونه در کنار یکدیگر عمل کردهاند. از جمله در حوادثی که در خلیج فارس رخ داد، در شرایطی که بحث آتشبس در جریان بود، نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران در برابر اقدامات طرف مقابل واکنش نشان دادند و نشان دادند که در برابر هرگونه تعرض، پاسخ قاطع خواهند داد.
وی افزود: در برخی موارد، اقداماتی از سوی طرف مقابل صورت گرفت که با پاسخ نیروهای مسلح مواجه شد و این موضوع نشان داد جمهوری اسلامی ایران در عین پیگیری روندهای سیاسی و دیپلماتیک، از توان و آمادگی لازم برای دفاع از منافع و امنیت خود برخوردار است.
رئیس مجلس شورای اسلامی با اشاره به تحولات لبنان نیز گفت: در این مقطع باید از مردم لبنان، بهویژه شیعیان و حزبالله لبنان، قدردانی کرد. آنها در برابر تجاوزات رژیم صهیونیستی ایستادگی کردند و هزینههای سنگینی پرداختند. بیش از هزار شهید تقدیم شد و در حالی که جمهوری اسلامی ایران برای هفتهها در معرض حملات قرار داشت، مردم و نیروهای مقاومت لبنان برای مدت طولانیتری زیر آتش دشمن مقاومت کردند.
وی ادامه داد: تجربه این دوره نشان داد که میدان و مذاکره دو مسیر جداگانه نیستند، بلکه یکدیگر را تکمیل میکنند. در مقاطعی که مذاکرات در جریان بود، جمهوری اسلامی ایران با صراحت اعلام کرد که هرگونه تجاوز بدون پاسخ نخواهد ماند و این موضع نیز در عمل به نمایش گذاشته شد.
قالیباف تصریح کرد: ما در تمامی مراحل تأکید کردیم که مذاکره به معنای چشمپوشی از حقوق ملت ایران نیست. هر زمان که تعرضی صورت گرفت، نیروهای مسلح آمادگی کامل برای پاسخ داشتند و این آمادگی در میدان نیز به نمایش گذاشته شد.
رئیس مجلس شورای اسلامی خاطرنشان کرد: پیام جمهوری اسلامی ایران روشن بود؛ ما از مذاکره استقبال میکنیم، اما مذاکره را بهعنوان ابزاری برای تحقق اهداف ملی و یکی از روشهای مبارزه میدانیم. طرف مقابل نیز دریافت که ایران در عین حضور در میز مذاکره، از اقتدار و توان لازم برای دفاع از منافع خود برخوردار است.
وی افزود: قدرت میدانی جمهوری اسلامی ایران در کنار انسجام ملی و دیپلماسی فعال، زمینهساز تحقق اهداف کشور شد. آنچه در این مقطع اتفاق افتاد، نشان داد که میان میدان و دیپلماسی هماهنگی کامل وجود دارد و هر دو در مسیر تأمین منافع ملت ایران حرکت میکنند.
قالیباف تأکید کرد: مهمترین مسئله، دستیابی به اهداف و تأمین امنیت مردم است. امروز نیز شاهد هستیم که با بازگشت امنیت و ثبات، بخش قابل توجهی از افرادی که به دلیل شرایط جنگی ناچار به ترک محل زندگی خود شده بودند، به خانههای خود بازگشتهاند و روند عادی زندگی در حال احیا شدن است.
قالیباف با تأکید بر اینکه مذاکره میتواند یکی از ابزارهای تحقق اهداف ملی باشد، اظهار کرد: مذاکره در نگاه ما صرفاً یک گفتوگو نیست، بلکه یک روش مبارزه است. بنده دیپلمات حرفهای نیستم و شغل من دیپلماسی نبوده است؛ من یک رزمنده هستم. اما تجربه نشان داده است که در کنار میدان، مذاکره نیز میتواند به دستاوردهای مهمی منجر شود.
وی افزود: در روند مذاکراتی که دنبال شد، توافقاتی شکل گرفت که بر اساس آن قرار بود برخی محدودیتها و محاصرهها در یک بازه زمانی مشخص رفع شود. حتی رئیسجمهور آمریکا نیز در مقاطعی اعلام کرد که بخشی از این محدودیتها را فوراً برخواهد داشت. اینها دستاوردهایی است که در نتیجه مذاکره و بدون نیاز به اقدامات متقابل نظامی حاصل شد.
رئیس مجلس شورای اسلامی ادامه داد: «رای ما مهم، رسیدن به هدف است. اگر مذاکره بتواند منافع بیشتری را تأمین کند، طبیعتاً باید از این ظرفیت استفاده شود. همانگونه که اگر اقتدار نظامی، شجاعت و آمادگی نیروهای مسلح وجود نداشت، سخن گفتن از مذاکره نیز تأثیرگذاری لازم را نداشت. در واقع میدان و مذاکره مکمل یکدیگر هستند و هیچکدام به تنهایی نمیتوانند همه اهداف را محقق کنند.
قالیباف با اشاره به نقش مردم در این فرآیند گفت: اگر مردم در صحنه نبودند، اگر این انسجام، غیرت و همبستگی ملی وجود نداشت، هیچیک از مسئولان و مذاکرهکنندگان نمیتوانستند با قدرت از حقوق ملت دفاع کنند. اقتدار جمهوری اسلامی ایران در عرصههای مختلف، ریشه در حمایت و حضور مردم دارد.
وی افزود: نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران در برابر دشمنی که از امکانات گسترده نظامی و فناوری برخوردار است ایستادگی کردند و این ایستادگی بدون پشتوانه مردمی امکانپذیر نبود. آنچه امروز در عرصه دیپلماسی نیز مشاهده میشود، نتیجه همین اقتدار ملی است.
رئیس مجلس شورای اسلامی با اشاره به بازتابهای منطقهای این تحولات اظهار کرد: امروز بسیاری از ملتهای منطقه، از جمله مردم لبنان با گرایشها و مذاهب مختلف، اقتدار و عزت جمهوری اسلامی ایران را مایه افتخار جهان اسلام میدانند. البته این موفقیت پیش از هر چیز مرهون هدایتهای رهبر معظم انقلاب، ایستادگی ملت ایران و فداکاری نیروهای مسلح است.
وی تصریح کرد: اعضای هیئت مذاکرهکننده نیز تلاش کردند در چارچوب همین رویکرد، از ظرفیت دیپلماسی برای تثبیت دستاوردها استفاده کنند. تفاوت اساسی این دوره با برخی مقاطع گذشته در همین نگاه است؛ نگاهی که عقلانیت و اقتدار را در کنار یکدیگر قرار میدهد و هر دو را در خدمت تحقق منافع ملی به کار میگیرد.
قالیباف خاطرنشان کرد: مبنای ما این است که هدف، اصل است. گاهی رسیدن به هدف از مسیر میدان و گاهی از مسیر مذاکره محقق میشود. در برخی موارد حتی اقداماتی که میتوانست در میدان انجام شود، از طریق مذاکره با دستاوردهای بیشتر و هزینههای کمتر به نتیجه رسیده است.
وی در ادامه با اشاره به اهمیت ثبت دستاوردهای میدانی در قالب اسناد سیاسی و حقوقی گفت: هر پیروزی نظامی زمانی ماندگار و مؤثر خواهد بود که در نهایت به یک سند حقوقی و سیاسی تبدیل شود. اگر دستاوردهای میدان در قالب توافقات و اسناد رسمی تثبیت نشود، بخش مهمی از آثار آن از بین خواهد رفت.
رئیس مجلس شورای اسلامی افزود: پیروزیها باید در عرصه حقوقی و سیاسی نیز ثبت شوند. به همین دلیل مذاکرات نقش مهمی در تبدیل موفقیتهای میدانی به دستاوردهای پایدار دارد. در جریان مذاکرات نیز تلاش شد برخی بندها و مفاد اسناد و تفاهمات بهگونهای اصلاح شود که منافع بیشتری برای کشور تأمین گردد.
قالیباف تأکید کرد: مذاکره زمانی معنا پیدا میکند که از موضع اقتدار انجام شود. هنگامی که طرف مقابل بداند جمهوری اسلامی ایران در دفاع از حقوق خود جدی است و توان لازم برای اقدام متقابل را دارد، مذاکره نیز به ابزاری مؤثر برای تأمین منافع ملی تبدیل خواهد شد.
در حال تکمیل..