خبرگزاری مهر-گروه دین، حوزه و اندیشه:آیا تابهحال طعم «زندگی با یک آیه» را چشیدهاید؟ آن لحظهای که در کورانِ یک سختی، آیهای ناگهان در قلبتان مینشیند و تمام اضطرابها را میشوید. یا در میانۀ یک دوراهیِ سرنوشتساز، کلامی از قرآن همچون چراغی پُرنور مسیر پیش رو را روشن میکند؛ آیهای که دیگر فقط متنی بر روی کاغذ نیست، بلکه به یک دوست صمیمی، یک مشاور حکیم و پناهگاهی امن تبدیل میشود. این تجربه همان اِکسیری است که روح را در هیاهوی دنیای امروز زنده نگه میدارد.
«نهضتِ زندگی با آیهها» برآمده از همین باور است؛ باوری که میگوید قرآن، کتابِ زندگی در متنِ میدان است، نه صرفاً کتابی برای نهادن در کُنجِ طاقچه. اکنون، برای سومین سالِ پیاپی، این نهضت سی آیۀ منتخب را بهعنوان سی شاهکلید برای گشودنِ قفلهای ذهنی و رفتاریِ جامعۀ امروز، محور حرکت خود قرار داده است و کتابی که پیشِ روی شماست، عصارهای از این حرکت و تلاشی برای تجهیز شما در کارزار بزرگِ امروز است.
این کارزار، میدان نبردش نه فقط خاکریزهای خاکی، که قلبها و ذهنهای ما و اطرافیانمان است. جنگ، جنگ روایتهاست؛ نبردی میان روایتِ امید و یأس، روایتِ عزت و تسلیم. خداوند از همۀ ما که با کتابش آشنا شدهایم، پیمانی گرفته است:لَتُبَیِّنُنَّهُ لِلنَّاسِ وَلَا تَکْتُمُونَهُ؛ «باید آن را برای مردم بیان کنید و کتمانش نکنید». این کتاب به شما کمک میکند تا ابتدا جان خود را از زلال وحی سیراب کنید و سپس، سفیر این آیهها برای اطرافیانتان شوید و این پیامها را به گوش جان دیگران نیز برسانید. این کتاب، یک جعبۀ مهمات فکری و معنوی برای شماست تا در این «جهاد تبیین»، با دلی قرص و بیانی رسا، وارد میدان شوید.
آیه بیست و پنجم
قُلْ لَا أَسْأَلُکُمْ عَلَیْهِ أَجْرًا إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِی الْقُرْبَی/شوری، آیۀ ۲۳
بگو: «مُزدی از شما [برای راهنماییتان] نمیخواهم، مگر مودّت و دوستی نزدیکانم.»
چرا پیامبر(صلیالله علیه و آله) برای ۲۳ سال زحمت طاقتفرسای خود، فقط «مودّت نزدیکانش» را بهعنوان پاداش طلب کرد؟
پاداش آنهمه خوندلخوردن و دشنامشنیدن و عرقریختن، سیموزر نبود؛ محبت بود. میخواست مردم جمعشدن دور یک عشق حقیقی را یاد بگیرند. میخواست آدمها دوستداشتنِ از ته دل را تمرین کنند؛ آنهم دوستداشتنِ کسانی که در خوبی و پاکی و مهربانی مثل نداشتند؛ چون میدانست که اگر انسان عشقش را اینجا خرج نکند، آن را به پای دنیای فانی خواهد ریخت. چون میفهمید که همۀ عاشقها، عاقبت یک روز شبیه معشوقهایشان میشوند. چون خبر داشت که تا عشق نباشد، زیستنی هم در کار نیست. بهقول حافظ:
تصور کنید فردی تمام عمر خود را وقف نجات یک جامعه کرده است. به دعوتش بیاعتنایی کردهاند، سنگش زدهاند، او را مجنون و ساحر خطاب کردهاند، در شعب ابیطالب محاصرۀ اقتصادی شده، عزیزترین یارانش را در جنگها از دست داده و لحظهای آرامش نداشته است. حال در پایان این مسیر طاقتفرسا، میخواهد «مُزد» و «پاداش» زحماتش را طلب کند. چه انتظاری دارید؟
پیامبر اکرم(صلیالله علیه و آله) نه طلا میخواهد، نه ملک و نه قدرت. فقط یک چیز میطلبد: <قُلْ لَا أَسْأَلُکُمْ عَلَیْهِ أَجْرًا إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِی الْقُرْبَی> (شوری/۲۳)؛ «بگو: “مُزدی از شما نمیخواهم، مگر مودت و دوستی نزدیکانم.”»
این درخواست، «پاداش» نیست؛ بلکه «نسخۀ شفابخش» و «هدیۀ الهی» برای خود امت اسلامی است.
«مودّت» صرفاً یک دوست داشتنِ احساسی و سطحی نیست. مودت یعنی ابراز محبت؛ یعنی محبت در مقام عمل. «مودّت یعنی همبستگی، همدلی، همراهی و همکاری… با این خانواده»[۱] مودت یعنی پیوند عمیق عاطفی که پشتوانۀ اطاعت و تبعیت است. این یک بیعت عملی است، نه یک علاقۀ قلبیِ منفعل.
چرا نزدیکان پیامبر؟ زیرا آنها وارثان علم نبوی، ادامهدهندگان راه او و خالصترین مفسران و مجریان دین خدا هستند. آنها ریسمان متصلی هستند که امت را پس از پیامبر، به سرچشمۀ وحی متصل نگه میدارند. امتی که دچار تفرقۀ داخلی است، بهترین طعمه برای قدرتهای خارجی است؛ اما وقتی جامعۀ اسلامی حول این محور الهی واحد منسجم باشد، یک «ید واحده» و یک «دژ مستحکم» در برابر ارادۀ بیگانگان شکل میگیرد. این همبستگی، استقلال فکری، فرهنگی و سیاسی جامعه را تضمین میکند.
«قاطبۀ مسلمین، از صدرِ اوّل تا امروز محبّ اهلبیت محسوب میشوند. … پس بهوسیلۀ محبّت اهلبیت، میشود در میان مسلمین اجماع ایجاد کرد؛ …همچنانکه وجود مبارک پیغمبر اسلام وسیله و محور وحدت بین مسلمین است، و همچنانکه قرآن و کعبۀ شریف محور اتّحاد مسلمین است… امروز دنیای اسلام به این اتّحاد و این همدلی بهشدّت نیازمند است. امروز پیکر دنیای اسلام زخمخورده است؛ امروز دشمنان اسلام توانستهاند با ایجاد جنگ و خِلاف در بین خود مسلمین، آنها را فَشَل کنند، آنها را مشغول به خود کنند… رژیم غاصب صهیونیست در امنیّت به سر ببرد، [ولی] مسلمانها به جان هم بیفتند!… در یک چنین شرایطی اتّحاد امّت اسلامی اوجب واجبات است؛ باید دُور هم جمع بشویم. …و من به شما عرض بکنم، ما معتقدیم که به توفیق الهی و به اراده و مشیّت الهی و باذناللهتعالیٰ، ما در این مقابله بر دشمنمان پیروز خواهیم شد.»[۲]
عمل و زندگی با آیه
_ بهجای قهرمانان خیالی، قصۀ شجاعت امام حسین(علیهالسلام) و حضرت زینب؟سها؟ را برای فرزندت تعریف کن.
_ در روز ولادت اهلبیت، برای بچههایت هدیه بخر و در خانه جشن بگیر. بگذار فرزندت خاطرۀ شیرین کودکیاش با نام این بزرگان گِره بخورد.
_ هفتهای یک بار، خانواده دور هم جمع شوید و یک حکمت کوتاه از نهجالبلاغه یا یک دعای کوتاه از صحیفۀ سجادیه را با هم بخوانید.
_ به نیت لب تشنۀ امام حسین(علیهالسلام)، هزینۀ نصب یک آبسردکن در یک منطقۀ گرم را بده.
_ به نیت کرامت امام حسن(علیهالسلام)، هزینۀ تحصیل یک دانشآموز را تقبل کن.
_ وقتی بین خرید یک وسیلۀ لوکس و کمک به یک نیازمند تردید داری، سادگی حضرت زهرا را در نظر بگیر.
_ محبت امام زمان(عجل الله تعالی فرجه) یعنی خودت را برای یاری او قوی کنی: علمی، جسمی، مهارتی و معنوی.
_ با برگزاری روضههای خانگی و نذریهای ساده به نام اهلبیت؟عهم؟، محبت ایشان را در محله و فامیل گسترش بده.
[۱]. «بیانات مقاممعظمرهبری در ارتباط تصویری با مداحان»، ۱۵/۱۱/۱۳۹۵.
[۲]. «بیانات مقاممعظمرهبری در دیدار شرکتکنندگان در اجلاس “محبان اهلبیت و مسئلۀ تکفیریها”»، ۰۲/۰۹/۱۳۹۶.