ادامه جنگ در جنوب لبنان؛ تمدید آتش‌بس یا فرصت اسرائیل برای خلع سلاح حزب‌الله؟

به گزارش اقتصادآنلاین، آتش‌بس در لبنان، ظاهرا سه هفته تمدید شده، اما در میدان، تبادل آتش بین اسرائیل و حزب‌الله شدت گرفته است. جایی که توقف جنگ در آن یکی از شروط ایران برای توافق با آمریکا است. اما به نظر می‌رسد اسرائیل از آتش‌بس به مثابه فرصتی برای پیش‌روی در جنوب لبنان و ضربه به توان نظامی حزب‌الله استفاده می‌کند.

ماشین جنگی اسرائیل بی‌اعتنا به توافقات روی کاغذ، عملیات موسوم به «پاکسازی زیرساخت‌های حزب‌الله» را به یک جنگ فرسایشی تمام‌عیار تبدیل کرده است. آمریکا نیز اعلام کرده که موضوع لبنان ارتباطی با ایران ندارد. 

در مقابل، حزب‌الله نیز اعلام کرده که به مقاومت ادامه می‌دهد و نتایج مذاکرات دولت لبنان با اسرائیل را نمی‌پذیرد. در حالی که دولت لبنان نیز تحت فشار آمریکا و اسرائیل تلاش دارد تا حزب‌الله را خلع سلاح کند و این گروه را باعث جنگ در لبنان می‌داند.

پیشروی اسرائیل در سایه آتش‌بس

وزارت صحت لبنان گزارش داده که در حملات هوایی اخیر به مناطق «حبوش»، «زراریه» و «عین بعل»، دست‌کم ۱۳ کشته بر جای گذاشته است. حضور زنان و کودکان در میان قربانیان، نشان‌دهنده تغییر الگوی حملات اسرائیل به سمت هدف قرار دادن مناطق مسکونی با ادعای وجود زیرساخت‌های نظامی است. از ابتدای اسفند تاکنون، بیش از ۲۶۰۰ لبنانی جان خود را از دست داده‌اند که در این میان، شهادت ۱۰۳ تن از کادر درمان بوده‌اند.

اسرائیل با صدور دستورات تخلیه مکرر برای بیش از ۱۱ شهر و روستا، عملاً به دنبال ایجاد یک «منطقه حائل» در عمق ۱۰ کیلومتری خاک لبنان است.

به نظر می‌رسد که استراتژی تل‌آویو در این مرحله، تخریب سیستماتیک شهر‌ها برای غیرقابل سکونت کردن جنوب و از بین بردن فیزیکی توان تسلیحاتی حزب‌الله است.

در مقابل، حزب‌الله با وجود عدم دخالت مستقیم در متن توافق آتش‌بس، با هدف قرار دادن تجمعات نظامی اسرائیلی‌ها در حال مقاومت است. تلفات ۱۷ نفره ارتش اسرائیل در ماه اخیر میلادی، گواهی بر مقاومت سرسختانه در خاک لبنان است.

حزب‌الله لبنان روی میز مذاکرات ایران و آمریکا

نبرد در جنوب لبنان به شکل مستقیم با جنگ میان آمریکا و اسرائیل با ایران ارتباط دارد. هرچند حملات اسرائیل به لبنان در بیش از یک سال گذشته تداوم داشته، اما با آغاز حمله نظامی به ایران در ۹ اسفند، حزب‌الله به عنوان بازوی استراتژیک مقاومت، وارد فاز تلافی‌جویانه شد.

به همین دلیل، اکنون ایران در پیشنهاد ۱۴ بندی پایان جنگ به آمریکا، بر لزوم «توقف جنگ در تمامی جبهه‌ها» از جمله لبنان به عنوان شرط پیش‌نیاز هرگونه توافق تاکید کرده است.

یک مقام ارشد ایرانی در گفت‌و‌گو با رویترز گفته که جمهوری اسلامی طرحی را روی میز گذاشته که شامل خروج نیرو‌های آمریکایی، لغو محاصره دریایی و آزادسازی دارایی‌های مسدود شده در قبال بازگشایی تنگه هرمز است. نکته کلیدی این پیشنهاد، تعویق پرونده هسته‌ای به پس از تثبیت آتش‌بس است.

با این حال، واکنش دونالد ترامپ در شبکه اجتماعی تروث سوشیال تاکید کرد که پیشنهاد ایران را نمی‌پذیرد. ترامپ با لحنی تند مدعی شد که ایران هنوز «قیمت کافی» برای اقدامات گذشته‌اش نپرداخته است. این موضع‌گیری، احتمال از سرگیری درگیری‌های مستقیم برای شکستن بن‌بست مذاکرات را به شدت افزایش داده است. در حالی که ترامپ نیز در پاسخ به خبرنگاران این احتمال را مطرح کرده است.

ارتش لبنان و نقش‌آفرینی مبهم آمریکا

در میانه این درگیری‌ها، دیدار ژنرال رودولف هیکل فرمانده ارتش لبنان با همتای آمریکایی خود در بیروت، پرسش‌های بسیاری را برانگیخته است.

آمریکا تلاش می‌کند با تقویت ارتش ملی لبنان، آن را به عنوان جایگزینی برای حزب‌الله در جنوب معرفی کند. پست اخیر سفارت آمریکا در بیروت مبنی بر تضمین «حاکمیت کامل» لبنان در صورت توافق مستقیم با نتانیاهو، بخشی از پروژه خلع سلاح سیاسی-نظامی مقاومت است.

اما یکی از نمایندگان پارلمان لبنان نزدیک به حزب‌الله تاکید کرد که این گروه یک گزینه ملی برای دفاع از خاک است. شروط پنج‌گانه حزب‌الله از جمله خروج کامل اسرائیل بدون هیچ‌گونه منطقه زرد یا حائل، نشان می‌دهد که حزب‌الله بازگشت به معادلات پیش از دوم مارچ را بر نمی‌تابد.

انفجار جنگ یا توافق؟

تحولات روز‌های اخیر نشان می‌دهد که منطقه در وضعیت تعلیق قرار دارد. اسرائیل به دنبال آن است که پیش از پایان ضرب‌الاجل سه هفته‌ای، بیشترین ضربه را به بدنه نظامی حزب‌الله وارد کند تا در مذاکرات آتی، دست برتر را داشته باشد.

از سوی دیگر، محاصره دریایی ایران نیز ادامه دارد و گفته می‌شود که ایران در پیشنهاد خود ضرب‌الاجلی یک ماهه برای مذاکره و توافق روی میز گذاشته است. در چنین شرایطی، واقعیت‌های میدانی است که مسیر تحولات پیش‌رو را مشخص خواهد کرد و بعید است که جمهوری اسلامی ایران، بدون در نظر گرفتن حزب‌الله لبنان توافقی با آمریکا داشته باشد.