اولین اظهارات همتی به عنوان رئیس جدید بانک مرکزی: ارز ترجیحی حذف خواهد شد

به گزارش اکوایران، عبدالناصر همتی، رئیس‌کل جدید بانک مرکزی، امروز در حاشیه جلسه هیأت دولت درباره سیاست‌های ارزی، وضعیت بانک‌ها، ارز ترجیحی، بازگشت ارز صادراتی و بازار ارز توضیحاتی ارائه کرد.

همتی با اشاره به سیاست ارزی گفت: «به‌تدریج ارز را تک‌نرخی خواهیم کرد.» او تأکید کرد که تک‌نرخی شدن ارز قطعاً بر قیمت کالاها اثر خواهد داشت، اما افزود: «علی‌رغم اینکه قیمت ارز را پایین نگه داشته‌اید، قیمت کالاها باز هم افزایش داشته است.» به گفته رئیس‌کل بانک مرکزی، تک‌نرخی شدن ارز باید «با تدبیر» انجام شود.

او درباره حذف ارز ترجیحی نیز گفت: «اگر قرار است ارز ترجیحی برداشته شود، باید مابه‌التفاوت آن برای مردم جبران شود؛ حالا یا از طریق کالابرگ یا هر روش دیگری. نمی‌توان بی‌محابا ارز ترجیحی را برداشت.» همتی تصریح کرد که تصمیم‌گیری در این زمینه با بررسی شرایط، ضوابط کالاها و وضعیت ذخایر انجام خواهد شد و تأکید کرد: «مطمئن باشید تصمیمی اتخاذ نمی‌کنیم که به بی‌ثباتی یا التهاب قیمت‌ها منجر شود.»

رئیس‌کل بانک مرکزی با اشاره به تجربه‌های پیشین تخصیص ارز ترجیحی گفت: «تاکنون چندین مورد ارائه ارز ترجیحی داشتیم که در نهایت دوباره احیا شد یا شوک قیمتی ایجاد کرد؛ این روند به از دست رفتن ذخایر بانک مرکزی منجر شد.» او افزود: «ارز ترجیحی باعث از بین رفتن ذخایر و بالا رفتن قیمت‌های دستوری ارز شد و مردم نیز قیمت کالاها را با وجود تفاوت قیمت بازار آزاد با ترجیحی، به‌روز می‌گیرند.»

همتی گفت: «بازار آزاد ارز به صورت یک مارجین برای اقتصاد عمل می‌کند و با وجود اینکه برخی انکار می‌کنند، حقیقت این است که این تفاوت‌ها نوسانات قیمتی را تشدید می‌کند.» او تأکید کرد: «نباید بگذاریم فاصله‌های قیمتی موجب نوسانات روزانه ارز و تورم کالاها شود.» به گفته او، قیمت برخی کالاها مانند گوشت، مرغ، روغن و برنج «به دلیل ترجیحی بودن ارز» افزایش یافته است. همتی هدف اصلی سیاست ارزی را «ایجاد یکپارچگی بازار» عنوان کرد و گفت: «حتماً این کار را انجام خواهم داد.»

در بخش دیگری از صحبت‌ها، رئیس‌کل بانک مرکزی درباره نرخ ارز گفت: «اجازه دهید درباره نرخ صحبت نکنم؛ مسئول نرخ‌گذاری نباید بانک مرکزی باشد و بانک مرکزی باید از نوسانات نرخ ارز جلوگیری کند.» او از تعیین «کانال یا دالانی برای نرخ ارز» خبر داد که در آن نرخ ارز بر اساس روند اقتصاد کشور حرکت خواهد کرد. همتی افزود: «حفظ و تقویت ذخایر ارزی برای من مهم‌تر از مداخلات بازار است.»

او با اشاره به تجربه خود در سال‌های ۱۳۹۷ و ۱۳۹۸ گفت: «با وجود مشکلات شدید درآمد ارزی و وصولی‌های کمتر از ۱۰ میلیارد دلار، با مدیریت اصولی توانستیم ۱.۵ میلیارد دلار به ذخایر اسکناس اضافه کنیم.» همتی تأکید کرد که مدیریت بازار ارز در شرایط تحریمی «اصول خاص خود را دارد» و این اصول اجرا خواهد شد. او همچنین گفت که از صرافی‌ها به‌عنوان «شبکه مویرگی» بازار ارز استفاده خواهد شد و این شبکه دوباره احیا می‌شود.

همتی درباره بازگشت ارز صادراتی اظهار کرد: «مطمئن باشید همه را برمی‌گردانم؛ اگر کسی ارز خود را نیاورده باشد، حتماً برمی‌گرداند مگر اینکه نرخ‌ها به‌قدری پایین آورده شده باشد که برای صادرکننده به‌صرفه نباشد.» او گلایه‌های صادرکنندگان را «درست» دانست و گفت: «سازوکاری ایجاد می‌کنیم که همه فعالان اقتصادی ارزهایشان را به داخل کشور بیاورند.» به گفته او، مقررات فعلی «دست‌وپاگیر» است و یکی از برنامه‌ها «جمع‌آوری سامانه‌های اضافه» خواهد بود.

در حوزه بانکی، رئیس‌کل بانک مرکزی گفت: «خیلی از بانک‌های ما متأسفانه ناتراز هستند.» او افزود که این ناترازی به اضافه‌برداشت از بانک مرکزی، نقدینگی مازاد و تورم منجر می‌شود و در نهایت «به افزایش نرخ ارز دامن می‌زند.» همتی تأکید کرد که برخورد با بانک‌ها و مؤسسات ناتراز بر اساس ضوابط قانونی انجام خواهد شد و گفت: «مؤسسه ملل هم استثنا نیست، هرچند هنوز اطلاعات و آمار مشکلات این مؤسسه را ندارم.»

در پاسخ به پرسشی درباره صف‌های وام ازدواج، همتی گفت: «وام ازدواج قانون است و باید به آن عمل شود.» او افزود که باید بررسی شود چرا بانک‌ها اعتبارات لازم را ندارند و برای این موضوع «برنامه‌هایی خواهیم داشت.»

رئیس‌کل بانک مرکزی همچنین درباره رابطه با مجلس گفت: «به مجلس و تصمیم‌های آنان احترام می‌گذارم و با نمایندگان مشورت خواهم کرد، اما مسائل اقتصادی را بر اساس آنچه درست می‌دانم، علم اقتصاد، شرایط کشور و تجربه خودم مدیریت می‌کنم.» او در پایان گفت که به بانک مرکزی و دولت بازگشته «چون شرایط را برای خدمت فراهم می‌بیند» و ابراز امیدواری کرد که ثبات و آرامش در بازار ارز برقرار شود.