رابطه آلودگی هوا با خطر زوال عقل چیست؟ / این هشدار‌ها را جدی بگیرید

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از فرارو، یک مطالعه بزرگ نشان می‌دهد که مه‌دود و آلودگی هوا ممکن است با افزایش خطر ابتلا به زوال عقل ناشی از اجسام لویی مرتبط باشد؛ بیماری مغزی‌ای که پیش‌تر تد ترنر، بنیان‌گذار CNN، سال‌ها پیش از مرگش با آن دست‌وپنجه نرم می‌کرد.

بر اساس مطالعه‌ای که ۱۸ مه ۲۰۲۶ در نشریه JAMA Network Open منتشر شده، قرار گرفتن طولانی‌مدت در معرض دود و ذرات معلق و همچنین دی‌اکسید نیتروژن می‌تواند با افزایش خطر زوال عقل جسم لویی (LBD) و نیز زوال عقل مرتبط با بیماری پارکینسون ارتباط داشته باشد.

محققان گزارش داده‌اند که حتی افزایش‌های اندک در میزان آلودگی ذرات و دی‌اکسید نیتروژن با افزایش قابل توجه خطر ابتلا به این بیماری‌ها همراه است. طبق یافته‌ها، خطر ابتلا به LBD در افراد با هر افزایش تدریجی در مواجهه با آلودگی ذرات، تقریباً چهار برابر می‌شود. همچنین، خطر ابتلا به زوال عقل مرتبط با پارکینسون نیز با هر افزایش در میزان آلودگی ذرات، بیش از دو برابر افزایش می‌یابد.

دکتر گرگوری پونتون، رئیس بخش پیری، رفتاری و شناختی مغز و اعصاب در دانشگاه فلوریدا در گینزویل، در یک بیانیه خبری گفت: «اگرچه این تحقیق علت و معلول را ثابت نمی‌کند، اما ارتباط روشنی بین قرار گرفتن در معرض آلودگی هوا و افزایش خطر ابتلا به این زوال عقل‌ها نشان می‌دهد.» وی افزود: «این گامی مهم در درک چگونگی نقش عوامل محیطی در ایجاد بیماری است.»

تد ترنر، بنیان‌گذار CNN، سال گذشته پس از مبارزه با LBD از سال ۲۰۱۸ درگذشت و ۸۷ سال داشت.

بر اساس اطلاعات مؤسسات ملی بهداشت، زوال عقل ناشی از اجسام لویی با تجمع غیرطبیعی پروتئینی به نام آلفا-سینوکلئین در مغز مرتبط است. این تجمع‌ها که «اجسام لویی» نامیده می‌شوند، بر مواد شیمیایی مغز اثر گذاشته و در بروز مشکلات تفکر، حرکت، رفتار و خلق‌وخو نقش دارند. محققان همچنین تأکید کردند که آلفا-سینوکلئین با بیماری پارکینسون نیز مرتبط است.

در این مطالعه، پژوهشگران سوابق سلامت بیش از ۲.۱ میلیون نفر از افراد ۶۵ تا ۹۵ساله ساکن دانمارک را بررسی کردند که از میان آنها حدود ۳۰۰۰ نفر به LBD و ۳۸۰۰ نفر به زوال عقل مرتبط با پارکینسون مبتلا بودند. این داده‌ها مربوط به بازه زمانی ۲۰۰۱ تا ۲۰۲۱ است.

محققان با استفاده از آدرس محل سکونت افراد، میزان مواجهه آنها با آلودگی هوا را در طول بیش از یک دهه ارزیابی کردند. نتایج نشان داد که افزایش قرار گرفتن در معرض آلودگی ذرات معلق و دی‌اکسید نیتروژن با افزایش خطر ابتلا همراه بوده است.

بر اساس یافته‌ها، اگرچه خطر مرتبط با دی‌اکسید نیتروژن کمتر از آلودگی ذرات معلق گزارش شده، اما مواجهه بیشتر با آن نیز با افزایش تقریباً دو برابری خطر زوال عقل جسم لویی همراه بوده است.

دکتر دیمیتری داویدو، محقق اصلی این مطالعه، در بیانیه‌ای گفت: «این‌ها آلاینده‌هایی هستند که اکثر مردم هر روز در معرض آنها قرار دارند.» او که استاد مؤسسه بیماری‌های عصبی نورمن فیکسل در دانشگاه فلوریدا است افزود: «آن‌ها از چیز‌هایی مانند ترافیک، حمل‌ونقل و سایر اشکال احتراق ناشی می‌شوند.»

پژوهشگران همچنین توضیح دادند که این آلاینده‌ها به اندازه‌ای کوچک هستند که پس از استنشاق می‌توانند از طریق جریان خون وارد مغز شوند.

دکتر ژاکلین مولین، معاون ارشد رئیس و رئیس پزشکی شغلی، اپیدمیولوژی و پیشگیری در نورث‌ول هلث در منهست نیویورک، گفت: «من فکر می‌کنم این به حجم رو به رشد ادبیات درباره اثرات سلامتی آلودگی هوا بر بدن، نه تنها قلب و ریه‌ها، بلکه اکنون بر مغز نیز می‌افزاید.»

او که یافته‌ها را بررسی کرده است افزود: «برخی معتقدند که آلودگی هوا ممکن است با التهاب و ورم در مغز مرتبط باشد. ما می‌دانیم که اجزای آلودگی هوا می‌توانند باعث التهاب شوند. به همین ترتیب بر سایر اندام‌های بدن تأثیر می‌گذارند. بنابراین، به نظر می‌رسد که آنها نیز همین کار را در مغز انجام می‌دهند.»