یادداشت| جایگاه ژئوپلیتیکی تنگه هرمز در معادلات جهانی

به گزارش خبرگزاری تسنیم از خرم‌آباد، خلیج‌فارس همواره یکی از مهم‌ترین مناطق ژئوپلیتیکی جهان به‌شمار می‌آید. این منطقه به‌دلیل موقعیت راهبردی، منابع عظیم انرژی و نقش تعیین‌کننده در تجارت جهانی، توجه قدرت‌های بزرگ را به خود جلب کرده‌است.

در میان مؤلفه‌های مختلف این منطقه، تنگه هرمز جایگاهی ویژه دارد؛ گذرگاهی باریک اما حیاتی که بخش قابل‌توجهی از انرژی جهان از طریق آن جابه‌جا می‌شود و هرگونه تحول در آن می‌تواند بر اقتصاد و امنیت جهانی اثرگذار باشد.

در همین راستا، اسفندیار باقری، تحلیل‌گر سیاسی، در یادداشتی برای تسنیم به بررسی ابعاد استراتژیک خلیج‌فارس و اهمیت تنگه هرمز در معادلات انرژی و امنیت بین‌الملل پرداخته است:

خلیج‌فارس از نظر استراتژیکی دارای موقعیت ممتاز و فوق‌العاده بوده و شاهراه ارتباطی شرق و غرب به‌حساب می‌آید و به‌دلیل ممتاز بودن موقعیت و ثروت بیکران، روزبه‌روز بر اهمیتش افزوده می‌شود.

علاوه بر ارتباطات تجاری، موقعیت استراتژیکی خلیج‌فارس را می‌توان بی‌همتا دانست؛ زیرا کلید تسلط بر سرزمین‌های پربرکت شرق به حساب می‌آید. خلیج‌فارس با داشتن جزایری چون هرمز، قشم، هنگام و تنگه هرمز بر این ارزش و اهمیت می‌افزاید.

در اهمیت تنگه هرمز می‌توان گفت که دومین تنگه بین‌المللی شلوغ دنیاست. هر روز نفت‌کش‌ها حدود بیش از 17 تا 18 میلیون بشکه نفت خام، که معادل 40 درصد کل نفت حمل‌شده و نزدیک به 25 درصد عرضه جهانی نفت است، را از این تنگه عبور می‌دهند.

عرض تنگه هرمز تقریباً 39 km است و در عمیق‌ترین نقطه بیش از 100 m عمق ندارد. از طرفی حدود 68 درصد ذخایر شناخته‌شده نفت و گاز دنیا در خلیج‌فارس قرار دارد و امنیت تنگه هرمز نقشی اصلی و کلیدی در تأمین انرژی دنیا دارد.

بیشتر این نفت به بازارهای آسیا، ایالات‌متحده و اروپای غربی می‌رود و 75 درصد نفت خام ژاپن از این مسیر وارد می‌شود. در نتیجه هرگونه اختلال نظامی یا سیاسی در عبور انرژی از تنگه هرمز کشورهای جهان را با رکود اقتصادی مواجه خواهد ساخت.

از طرفی کنترل این تنگه به‌منظور امنیت تردد در آن اهمیتی ویژه داشته و آن را از ارزش نظامی قابل‌ملاحظه‌ای برخوردار کرده است. جمهوری اسلامی ایران و کشور عمان به‌صورت رسمی مدیریت حقوقی تنگه هرمز را به‌طور مشترک بر عهده دارند.

انتهای پیام/