گاهی یک جمله کوتاه در فضای مجازی آنقدر دستبهدست میشود که بسیاری آن را حقیقتی انکارناپذیر میدانند. یکی از همین جملات این است که «اگر مردی کودک درونت را بیدار کرد، مرد است؛ اگر مادر درونت را بیدار کرد، یک پسر است؛ و اگر تو را وارد انرژی مردانه کرد و بار مشکلات را روی دوشت گذاشت، این یک پرچم قرمز است.»
شاید این جمله اغراقآمیز به نظر برسد، اما در دل آن نکتهای مهم درباره کیفیت روابط عاطفی نهفته است؛ اینکه یک رابطه سالم باید احساس امنیت، آرامش و رشد ایجاد کند، نه خستگی و فرسودگی.
وقتی از «کودک درون» صحبت میکنیم، منظور رفتارهای بچهگانه نیست. کودک درون نماد بخش شاد، خلاق، بازیگوش و آسیبپذیر شخصیت انسان است. زمانی که در کنار فردی احساس امنیت میکنید، راحت میخندید، خود واقعیتان را نشان میدهید و از قضاوت شدن نمیترسید، این بخش از وجودتان فرصت بروز پیدا میکند.
در مقابل، بعضی روابط بهگونهای پیش میروند که یکی از طرفین بهتدریج نقش والد را بر عهده میگیرد. او مدام باید یادآوری کند، مشکلات را حل کند، مسئولیتها را به دوش بکشد، آرامش طرف مقابل را تأمین کند و حتی بار هیجانی رابطه را مدیریت کند. در چنین شرایطی، بسیاری احساس میکنند به جای شریک زندگی، نقش مادر یا پدر را ایفا میکنند.
این وضعیت معمولاً بهمرور زمان باعث خستگی عاطفی میشود. زیرا رابطهای که قرار بود محل آرامش باشد، به فضایی برای مراقبت دائمی از فرد مقابل تبدیل میشود.
اصطلاح «Red Flag» یا زنگ خطر نیز به نشانههایی گفته میشود که میتوانند زنگ خطری برای سلامت رابطه باشند. البته وجود یک رفتار بهتنهایی به معنای ناسالم بودن رابطه نیست، اما تکرار الگوهایی مانند مسئولیتگریزی، وابستگی افراطی، بیتوجهی به نیازهای شریک زندگی یا واگذار کردن تمام بار مشکلات به طرف مقابل، میتواند نیازمند توجه جدی باشد.
از سوی دیگر، در سالهای اخیر اصطلاح «انرژی زنانه» و «انرژی مردانه» نیز بسیار رایج شده است. هرچند این مفاهیم در روانشناسی علمی تعریف واحد و پذیرفتهشدهای ندارند، اما معمولاً برای توصیف سبکهای رفتاری به کار میروند. منظور از وارد شدن به «انرژی مردانه» در این جمله، این است که فرد احساس میکند همیشه باید تصمیم بگیرد، از رابطه محافظت کند، مسئولیت مالی یا عاطفی را به تنهایی بر عهده داشته باشد و هیچ فرصتی برای آسیبپذیری و استراحت نداشته باشد.
در یک رابطه سالم، مسئولیتها میان دو نفر تقسیم میشود. هر دو نفر گاهی حمایت میکنند و گاهی حمایت میشوند. هر دو فرصت دارند آسیبپذیر باشند، اشتباه کنند، رشد کنند و در کنار هم احساس امنیت داشته باشند.
نکته مهم این است که نباید بر اساس چند جمله کوتاه، درباره افراد قضاوت قطعی کرد. شرایط زندگی، فشارهای اقتصادی، بیماری، مشکلات خانوادگی یا بحرانهای موقت میتوانند باعث شوند یکی از طرفین برای مدتی نیاز بیشتری به حمایت داشته باشد. آنچه اهمیت دارد، الگوی کلی رابطه و توازن مسئولیتها در بلندمدت است.
در نهایت، شاید بهتر باشد به جای این سؤال که «آیا او مرد است یا پسر؟» از خود بپرسیم: آیا این رابطه باعث میشود بهترین نسخه خودم باشم؟ آیا در کنار او احساس امنیت، احترام و آرامش دارم؟ آیا مسئولیتها و حمایتها میان ما متعادل است؟
پاسخ صادقانه به این پرسشها، بسیار بیشتر از هر جمله وایرالشدهای در فضای مجازی، میتواند کیفیت واقعی یک رابطه را نشان دهد.
تهیه و تنظیم: طوبی میرزاحسینی
جدیدترین نظرات مخاطبان